Insulinooporność – objawy, przyczyny, diagnostyka i leczenie

Insulinooporność to stan, w którym organizm w nieprawidłowy sposób reaguje na insulinę, a co za tym idzie pojawia się problem z podwyższonym stężeniem glukozy we krwi. Dlatego też trzustka wydziela jej coraz większe ilości. Nie przynosi to jednak zamierzonego efektu. Mimo coraz większego wydzielania insuliny, brakuje właściwej reakcji komórek.

 

Objawy

 

Insulinooporność może przebiegać w sposób utajony lub manifestować się takimi objawami i zaburzeniami jak:

– hiperglikemia

– gwałtowny wzrost masy ciała

– podwyższone stężenie cholesterolu i triglicerydów we krwi

Więcej na temat podwyższonego stężenia cholesterolu poczytasz w naszym artykule: “Jak obniżyć stężenie cholesterolu – wszystko co musisz wiedzieć”

– otyłość brzuszna

– nadciśnienie tętnicze

– uczucie senności, szczególnie po posiłku

 

 

Przyczyny i czynniki ryzyka

 

Przyczyny insulinoporności można podzielić na genetyczne i środowiskowe. Najczęściej jednak to zaburzenie wywoływane jest przez połączenie obu tych elementów.

Do czynników środowiskowych, na które po części mamy wpływ należą:

– nadmierna masa ciała

– niska aktywność fizyczna

– używki: alkohol i papierosy

– płeć męska

– zaburzenia w wydzielaniu hormonów, które działają przeciwstawnie do insuliny: hormonów tarczycy, hormonu wzrostu, kortyzolu, androgenów

– leki: moczopędne, antykoncepcyjne, blokery kanału wapniowego (stosowane m.in. w chorobie wieńcowej i nadciśnieniu tętniczym)

 

Diagnostyka

 

Podstawowe badanie, które pozwala na zdiagnozowanie insulinooporności to test doustnego obciążenia glukozą. Dzięki niemu możemy oznaczyć tzw. krzywą cukrową i insulinową. Badanie rozpoczyna się pomiarem na czczo, a następnie podawane jest 75g glukozy. Kolejny pomiar wykonuje się po godzinie, a ostatni po dwóch od wypicia roztworu glukozy.

 

Jakie są normy dla krzywej cukrowej i insulinowej?

krzywa insulinowa

na czczo: do 10 µUI/l

po 1 h: do 50 µUI/l

po 2 h: do 30 µUI/l

Są to zagraniczne normy, ale przez większość specjalistów uważane za bardziej adekwatne.

 

krzywa cukrowa

na czczo: poniżej 100 mg/dl

po 1h: poniżej 160 mg/dl

po 2h: poniżej 120 mg/dl

 

Na podstawie wyniku stężenia glukozy i insuliny na czczo można wyliczyć wskaźnik HOMA (Homeostatic Model Assessment). Wzór jest następujący:

HOMA-IR = (glukoza na czczo [mmol/l] × insulina na czczo [mU/ml])/22.5

Wynik powinien być nie większy niż 1

 

 

 

Leczenie

 

Pierwszym i najbardziej podstawowym zaleceniem w ramach leczenia insulinooporności jest uregulowanie masy ciała oraz wprowadzenie odpowiedniego sposobu odżywiania. W przypadku osób z nadmierną masą ciała konieczne jest podjęcie diety odchudzającej. Wykazano, że ubytek masy ciała zwiększa wrażliwość tkanek na insulinę oraz zmniejsza ryzyko rozwoju cukrzycy.

Drugim, niezwykle istotnym elementem leczenia jest odpowiednia aktywność fizyczna.

Czasami lekarz decyduje również o włączeniu leków. Najczęściej jest to metformina, która może dawać dobre wyniki, ale wyłącznie w połączeniu ze zmianą stylu życia.

 

insulinooporność

 

 

Co może spowodować nieleczona insulinooporność?

 

Problemy z zapanowaniem nad insulinoopornością, podobnie jak w przypadku innych zaburzeń nie jest obojętna dla organizmu. Może być przyczyną poważnych konsekwencji zdrowotnych. Są to:

– zespół policystycznych jajników

– stłuszczenie i marskość wątroby

– przyspieszony proces starzenia

– cukrzyca typu II

– niedobór magnezu

– osteoporoza

– choroby układu sercowo-naczyniowego

– niedoczynność tarczycy

– zaburzenia w odczuwaniu głodu i sytości w wyniku leptynooporności (leptyna to hormon odpowiedzialny za regulację odczuwania sytości)